kararara.com

Yargı Kararı Arama Motoru

 

 

Ana Sayfa      Karar Ekle      Hakkımızda      İletişim      Arama Yardımı

 

 

 

 

 

 

 

 

DANIŞTAY Karar Yılı Karar No Esas Yılı Esas No Karar Tarihi
DÖRDÜNCÜ DAİRE 1988 314 1987 1007 26/01/1988
 
GEÇMİŞ YILLARDA KİRALANMIŞ TAŞINMAZLARIN KİRA BEDELLERİNİN AKSİ İSPAT-
LANMADIKÇA EMSAL KİRA BEDELİNDEN DÜŞÜK OLDUĞUNDAN BAHİSLE TARHİYAT YA-
PILAMIYACAĞI HK.<
Uyuşmazlık; 1983 takvim yılında kiraya verdiği gayrimenkulünden elde
ettiği kira gelirinin, emsal kira bedelinden düşük beyan edildiği be-
lirlenerek, saptanan matrah farkı üzerinden yükümlü adına ikmalen salı
nan gelir vergisi ile kesilen kaçakcılık cezasını; onayan Vergi Mahke-
mesi kararının bozulması isteğine ilişkin bulunmaktadır.
193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 2361 sayılı Kanunla değiştirilen
73.maddesinde, kiraya verilen mal ve hakların kira bedellerinin emsal
kira bedelinden düşük olamıyacağı, bedelsiz olarak başkalarının inti-
faına bırakılan mal ve hakların emsal kira bedelinin, bu mal ve hakla-
rın kirası sayılacağı, bina ve arazide emsal kira bedelinin, yetkili
özel mercilerce takdir edilmiş kirası, bu suretle takdir edilmiş kira
mevcut değilse, Vergi Usul Kanununa göre belirlenen vergi değerinin
%7 si olacağı açıklanmıştır. Aynı Kanunun 70.maddesinin birinci fıkra-
sında, bina ve arazinin sahibi, mutasarrıfı, zilyedi, tarafından kira-
ya verilmesinden elde edilen iratlar gayrimenkul sermaye iradı olarak
kabul edilmiştir. Kira sözleşmelerini özel olarak düzenleyen 6570 sa-
yılı Kanunun 1.maddesinde, belediye teşkilatı olan yerlerde taşınmaz-
ların kiralanmasında kiralayanla kiracı arasındaki hukuki ilişkilerde
bu Kanunun ve Borçlar Kanununun, aynı Kanuna aykırı olmayan hükümleri-
nin uygulanması öngörülmüş, 11.maddesinde de sözleşmenin kendiliğinden
yenilenmiş sayılacağı durumlar düzenlenmiştir. Bu hükümlerle kiralaya-
nın tek yanlı iradesiyle kirayı arttırması olanağına yer verilmemiş-
tir.
Öte yandan, uygulamada kira bedelinin kiralayanın başvurusu üzerine
kendiliğinden yenilen sözleşmeler bakımından toptan eşya fiyatları en-
deksine göre yargı yerlerince tesbiti yoluna gidildiği, ancak, bu su-
retle sağlanan artışların aynı tarihte yapılan yeni bir kira sözleşme-
siyle tarafların uygun buldukları kira bedeli düzeyine ulaşmadığı bi-
linen bir gerçektir.
Yükümlüce, maliki bulunduğu taşınmazın 1980 yılına kadar kendisi tara-
fından turistik tesis olarak işletildiği, kar sağlayamaması sorusu,
1983 yılında 1.300.000 liraya kiraya verildiği, her yıl kanuni kira ar
tışları sağlanarak 4 yıllık kira süresi sonunda da Günsu Turistik Te-
sis İşletmeleri Anonim Şirketine ve Artur Havacılık Taşımacılık ve Ti-
caret Şirketine 10 yıl süre ile her yıl kanun hükümleri içinde artan
kira bedeli ile kiraya verildiği ve kira sözleşmelerinin tescil edildi
ği, bu sözleşmelerle saptanan kira bedelinin dışında, kazanç sağlanma-
sına imkan olamıyacağı, zira mevsim koşulları ve turizm sezonunun kısa
lığının, daha yüksek bir bedelle kiraya verilmesine imkan tanımadığı
ileri sürülmüş; İdarece taşınmazın emsallerine göre kirasının düşük ol
duğu, yada yenilenen sözleşmeler nedeniyle beyan edilenden daha fazla
kira geliri elde edildiği konusunda hiçbir araştırma ve inceleme yapıl
madığı gibi, iddialarda ispat edilememiştir.
Gelir Vergisi, yükümlülerin bir takvim yılı içinde elde ettikleri ka-
zanç ve iratların safi tutarları üzerinden alınır. Gelir Vergisi Kanu-
nunun 2.maddesinin son fıkrasında yazılı kazanç ve iratların, aynı ka-
nunda aksine hüküm bulunmadıkça gerçek ve safi tutarları üzerinden ver
giye tabi olduğu yolundaki hükmüne karşın 73.maddesinde de, vergilen-
dirmede "elde etme" esasının kabul edilmesi nedeniyle emsal kira bede-
li esasının gerçek gelire ulaşmada bir yol olduğu 2.maddeye bir istis-
na oluşturmadığı sonucuna varılmaktadır.
Bu durumda, emsal kira bedeli düzeyinde gelir elde etmesine karşın,
noksan beyanda bulunduğu somut kanıtlarla saptanmadan yükümlü adına
yapılan tarhiyatta yasal isabet bulunmamaktadır.
Temyiz isteminin bu nedenlerle kabulü ile Vergi Mahkemesi kararının
bozulmasına, tarhiyatın kaldırılmasına karar verildi.
BŞ/YÖ
 

 

 

Bu site telif yasaları kapsamında koruma altındadır.

Site içeriğinin ticari amaçla kopyalanması ve kullanılması yasaktır.

Copyright 2010 BETA