kararara.com

Yargı Kararı Arama Motoru

 

 

Ana Sayfa      Karar Ekle      Hakkımızda      İletişim      Arama Yardımı

 

 

 

 

 

 

 

 

DANIŞTAY Karar Yılı Karar No Esas Yılı Esas No Karar Tarihi
ÜÇÜNCÜ DAİRE 1982 2889 1982 5077 12/11/1982
 
5434 SAYILI KANUNUN 12.MADDESİ UYARINCA EMEKLİ, DUL VE YETİM AYLIKLA-
RINDAN YAPILACAK KESİNTİ ORANI HAKKINDA BİR SINIRLAMANIN BULUNMAMASI-
NIN, SANDIĞA KESİNTİ ORANINI EMEKLİ KİŞİNİN KENDİSİNİN VE AİLESİNİN
GEÇİMİNİ TEMİN EDECEK ASGARİ MİKTARI AŞACAK ŞEKİLDE TESPİT ETME YETKİ-
Sİ VERMEDİĞİ VE BU ASGARİ MİKTAR 6183 SAYILI KANUNUN 71.MADDESİNDE
EMEKLİ AYLIĞININ EN AZ 2/3 OLARAK SAPTANDIĞINDAN EMEKLİ AYLIĞININ 2/3
ÜNÜN EMEKLİNİN KENDİSİNİN VE AİLESİNİN GEÇİMİ İÇİN AYRILMASININ VE KA-
LANININ İSTİRDAT EDİLMESİNİN HAK VE NESAFET KURALINA UYGUN DÜŞECEĞİ
HK.<
Dava konusu uyuşmazlık, davacıya fazla ödendiği iddia olunan 656.671
liranın geri alınmasında emekli aylıklarından yapılacak kesinti oranı-
nın %50 olarak saptanmasından doğmuş bulunmaktadır.
Davalı İdare 5434 sayılı T.C.Emekli Sandığı Kanununun 121.maddesinde
yer alan "her ne suretle olursa olsun istihkaklarından fazla yapılan
ödemeler ilgililerin, varsa sonraki her çeşit istihkaklarından hüküm
alınmaksızın kesilmek suretiyle geri alınır." şeklindeki hükümde geri
almada uygulanacak oran hakkında herhangi bir sınırlama olmadığını ile
ri sürmekte ise de; davalı Sandığa ilgililere istihkaklarından fazla,
yapılan ödemelerin, istikaklarından fazla, yapılan ödemelerin, yargı
organının kararına gerek olmaksızın geri alınması konusunda yetki ve-
ren bu hükümde geri alma dolayısıyle emekli aylıklarında yapılacak ke-
sintinin oranı hakkında bir sınırlandırmanın bulunmaması Sandığa kesin
ti oranını, emekli kişinin kendisinin ve ailesinin geçimini temin ede-
cek asgari miktarı aşacak şekilde tespit etme yetkisi de vermemekte-
dir.
Hernekadar, 5434 sayılı Kanunda bu miktarın tespitine ilişkin herhangi
bir hüküm yer almamışsada; Kanunkoyucu bu miktarı 6183 sayılı Amme Ala
caklarının Tahsil Usulü Hakkındaki Kanunun 71.maddesinde 2347 sayılı
Kanun ile yapılan değişiklikle emekli aylığının en az 2/3 ü olarak sap
tandığı cihetle 5434 sayılı Kanunun yukarıda açıklanan 121.maddesi uya
rınca emekli aylıklarından yapılacak kesintilerde de takdir hakkı ka-
nunkoyucu tarafından pozitif hukuk kuralı haline getirilen bu ilke doğ
rultusunda kullanılarak emekli aylığının en az 2/3 ünün emeklinin ken-
disinin ve ailesinin geçimi için ayrılması ve bu miktar emekli aylığın
dan düŞüldükten sonra kalan kısmının istirdat edilmesi hak ve nesafet
kurallarına uygun düşeceğinden Davacının emekli aylığından yapılacak
kesinti oranının %50 olarak saptanmasına ilişkin davalı idare işlemi-
nin iptaline karar verildi.
AYRIŞIK OY:
5434 sayılı T.C.Emekli Sandığı Kanununun 121.maddesinde, "Her ne suret
le olursa olsun istihkaklarından fazla yapılan ödemeler, ilgililerin,
varsa sonraki her çeşit istihkaklarından hüküm alınmaksızın kesilmek
suretiyle geri alınır." hükmü yer almıştır. Bu hüküm ile davalı idare-
ye, istihkaklarından fazla yapılmış olan ödemelerin geri alınması konu
sunda, ilgilinin sonraki her çeşit istihkakından gerek süre gerekse
nisbet bakımından hiçbir sınırlama getirilmeden geniş bir takdir yetki
si tanınmıştır. Başka bir anlatımla fazla yapılmış olan ödemelerin ge-
ri alınmasında uygulanacak nisbet ve yöntemin tesbit ve takdiri davalı
idareye bırakılmıştır. Bu haliyle olayda bir kanun boşluğundan söz et-
mek de mümkün değildir.
Öte yandan dava konusu Sandık alacağı 6183 sayılı Amme Alacaklarının
Tahsil Usulü Hakkındaki Kanunun kapsamı dışında bulunduğundan idare-
nin, mezkur kanunun kısmen haczedilebilecek gelirleri düzenleyen 71.
maddesindeki ilke doğrultusunda işlem tesis etmek zorunda olduğunu hü-
küm altına almak imkanı da yoktur.
Bu durumda davalı idarenin, davacının sonraki istihkaklarında yüzde el
li nisbetinde kesinti yapmak suretiyle tesis ettiği dava konusu işle-
mi, üçte birinden fazla kesinti yapılamayacağı gerekçesiyle iptal et-
mek idarenin yerine geçmek demek olur ki bu haliyle çoğunluk kararı
2577 sayılı idari yargılama usulü kanununun 2.maddesiyle getirilen ku-
rala da ters düşer.
Kesintinin nisbetini tayin ve tesbit yetkisinin idarenin takdirine bağ
lı olduğu yolundaki görüşümüz, benzer bir dava dolayısıyla Danıştay
Onuncu Dairesince verilen 25.12.1978 gün ve 1979/5039 sayılı kararında
da doğrulanmıştır.
Bu sebeplerle davanın reddi gerektiği görüşü ile aksi yöndeki çoğunluk
kararına karşıyım.
BŞ/EK

 

 

 

Bu site telif yasaları kapsamında koruma altındadır.

Site içeriğinin ticari amaçla kopyalanması ve kullanılması yasaktır.

Copyright 2010 BETA