Forum ana sayfa İÇTİHAT PAYLAŞIM FORUMLARI Anayasa Mahkemesi Kararları Bireysel Başvuru Kararları CEZA EVİNDE TUTUKLU OLARAK BULUNDUĞU SÜRECE KALABALIK ODADA TUTULMA

CEZA EVİNDE TUTUKLU OLARAK BULUNDUĞU SÜRECE KALABALIK ODADA TUTULMA


Güntülü Kullanıcı avatarı
Moderatör

Mesajlar: 2418


ANAYASA MAHKEMESİ BAŞKANLIĞI
BAŞVURU NUMARASI:2017/36197
KARAR TARİHİ:27.6.2018

>TUTUKLU OLARAK KONULAN CEZA İNFAZ KURUMUNDA KALABALIK ODADA TUTULMA NEDENİ İLE KÖTÜ MUAMELE YASAĞININ İHLAL EDİLDİĞİ İDDİASI.


111. OLAY VE OLGULAR

5. Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle olaylar özetle şöyledir:

6. Türkiye 15 Temmuz 2016 gecesi silahlı bir darbe teşebbüsüyle karşı karşıya
kalmış ve Bakanlar Kurulu tarafından ülke genelinde 21/7/2016 tarihinden itibaren doksan
gün süreyle olağanüstü hal (OHAL) ilan edilmesine karar verilmiştir. Darbe teşebbüsüne
ilişkin süreç, OHAL ilanı, OHAL döneminin gerektirdiği tedbirlere ilişkin detaylı
açıklamalar Anayasa Mahkemesinin Aydın Yavuz ve diğerleri ([GK], B. No: 2016/22169,
20/6/2017, §§ 12-20, 47-66) kararında yer almaktadır.

7. Söz konusu kararda da belirtildiği üzere 15 Temmuz darbe teşebbüsü sırasında
ve sonrasında ülke genelinde Cumhuriyet başsavcılıklarının talimatı ile darbe girişimiyle
bağlantılı ya da doğrudan darbe girişimiyle bağlantılı olmasa bile terör örgütü (Fetullahçı
Terör Örgütü/Paralel Devlet Yapılanması, FETÖ/PDY) ile bağlantılı olduğu değerlendirilen

çok sayıda kişi hakkında soruşturma başlatılmıştır. Bu soruşturmalar kapsamında aralarında
çok sayıda yargı mensubunun da bulunduğu pek çok kamu görevlisi ve ayrıca sivil kişi
hakkında yakalama ve gözaltına alma tedbirleri uygulanmış; bu kişilerin önemli bir bölümü
mahkeme kararıyla tutuklanmıştır (Aydın Yavuz ve diğerleri, § 51 ).

8. Adalet Bakanlığı verilerine göre FETÖ/PDY soruşturmaları kapsamında
13/6/2017 tarihi itibarıyla hakkında soruşturma yürütülen kişi sayısı 161.785'tir. Bu
kişilerden 47.136'sı adli kontrol tedbiri uygulanarak, 13.497'si ise herhangi bir koruma tedbiri
uygulanmaksızın serbest bırakılmıştır. Hakkında tutuklama tedbiri uygulanan kişi sayısı ise
50.436'dır. Öte yandan 8.359 kişi tutuklama tedbiri uygulandıktan bir süre sonra tahliye
edilmiştir (Aydın Yavuz ve diğerleri§ 52).

9. 15 Temmuz darbe teşebbüsü öncesinde Adana'da hakim olan başvurucu, darbe
teşebbüsünün bir gün sonrasında FETÖ/PDY üyesi olduğu gerekçesiyle tutuklanmış ve
29/7/2016 tarihinde Osmaniye 1 No.lu T Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumuna (Ceza İnfaz
Kurumu) nakledilerek burada tutulmaya başlanmıştır.

10. Başvurucu tutulmakta olduğu odada kalan kişi sayısının fazlalığı nedeniyle
koşulların uygun olmadığından şikayet ederek odadaki kişi sayısının azaltılması talebiyle
İnfaz Hakimliğine (Hakimlik) başvurmuştur. Hakimlik 18/7/2017 tarihli kararı ile
başvurucunun talebini reddetmiştir. Karar gerekçesi şöyledir:

"Tutuklu/hükümlü dilekçesinde tutuklu bulunduğu odada kişi sayısının fazla olduğu w
azaltılmasının talep edildiği anlaşılmıştır.
Ceza infaz kurumunun yazıları ve eklerinde bulunan belgelerin incelenmesinde; Ceza
infaz kurumlarının aşırı kalabalık olması sebebiyle bu durumun yaşandığı bildirilmiştir.
Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda tutuklu bulunanların barındırılması ile ilgili yapılan
planlama doğrultusunda koğuş yerleştirilmesinin Osmaniye 1 Nolu T Tipi Kapalı Ceza
İnfaz Kurumu Müdürlüğünce yapıldığı uygulandığı ve ülkede yaşanan son günlerdeki
olaylar sebebiyle tutuklu sayısının çok fazla olması ve ceza infaz kurumunun kapasitesi gö~
önünde bulundurularak tutuklunun talebinin reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm
kurulmuştur. "


11. Başvurucunun Hakimlik kararına itirazı, Osmaniye 2. Ağır Ceza Mahkemesinin
(Ağır Ceza Mahkemesi) 28/9/2017 tarihli kararıyla kesin olarak reddedilmiştir. Kararın
gerekçesi şöyledir:

"Tutuklu hakkındaki disiplin dosyasının incelenmesinde; tutuklu Mehmet Hanifi
Baki 'nin odadaki kişi sayısına itiraz ettiği, itirazı üzerine Osmaniye İnfaz Hakimliğinin
18/07/2017 tarih, 2017/2775 esas ve 2017/2979 karar sayılı kararı ile tutuklu sayısının çok
fazla olması ve ceza infaz kurumunun kapasitesi nedeniyle talebinin reddine karar
verildiği, infaz Hakimliği kararına tutuklu tarafından itiraz edildiği anlaşılmıştır.
Tutuklu hakkındaki dosya ve itiraz dilekçesi bir bütün olarak değerlendirildiğinde; heı
ne kadar tutuklu tarafından Osmaniye İnfaz Hakimliğinin 18/07/2017 tarih, 2017/2775 esas
ve 2017/2979 karar sayılı kararına itiraz edilmiş ise de; itiraza konu kararda usul ve
yasaya aykırı bir yön tespit edilemediğinden itirazın reddine, dair aşağıdaki şekilde hüküm
kurulmuştur. "


12. Nihai karar 6/10/2017 tarihinde başvurucuya tebliğ edilmiş, başvurucu
9/10/2017 tarihinde bireysel başvuruda bulunmuştur. İlgili belgelerden başvurucunun
tutukluluk haline bireysel başvuruda bulunmasından sonra 1/2/2018 tarihinde son verildiği
anlaşılmaktadır (bkz. § 13).

13. Anayasa Mahkemesi 6/3/2018 tarihli yazısıyla Ceza İnfaz Kurumundan
başvurucunun tutulduğu sürece ilişkin ayrıntılı bilgi istemiştir. Ceza İnfaz Kurumunun
cevabının ilgili bölümü şöyledir:

"İlgi sayılı yazınızda Başvurucu Mehmet Hanifi BAKİ'nin söz konusu bireysel
başvuruya istinaden tutulduğu koğuşa ilişkin aşağıda belirtilen hususlar ile ilgili olarak
Kurumumuzca cevap verilmesi gerektiğinden bu kapsamda başvurucunun,


1. 29/7/2017 tarihinden bireysel başvuru tarihi olan 9/10/2017 tarihine kadar tutulduğu
koğuşun metre kare birimi ile ifade edilecek şekilde büyüklüğünün,
-Silahlı Terör Örgütüne Üye Olma (FETÖIPDY) suçundan tutuklu Mehmet Hanifi
BAKİ 29/07/2017 tarihinden 09/10/2017 tarihine kadar A-38 odasında tutuklu olarak
kalmıştır. Tahliye olduğu 01/02/2018 tarihinde kadar da aynı odada kalmıştır. Odanın
metre karesi (Ortak yaşam alanı : 32,4 m2 + Yatakhane kısmı: 39,85 m 2+ Havalandırma
Alanı 33, 75 m2) = 106 m 2'dir.

2. Tutulduğu koğuşta, anılan zaman zarfında başka kaç hükümlü ve/veya tutuklunun
kaldığı ile anılan koğuştaki tutuklu ve/veya hükümlü başına düşen kullanım alanının (metre
kare birimi ile ifade edilecek)
-Silahlı Terör Örgütüne Üye Olma (FETÖ/PDY) suçundan tutuklu Mehmet Hanifi
BAKİ'nin kaldığı A-38 odasının mevcudunun ortalama 25 kişi olduğu, kişi başına düşen
kullanım m2 alanı 4,25 m2' dir.

3. Söz konusu koğuşta, uyumak ve dinlenmek için kullanıma tahsis edilmiş ranza
bulunup bulunmadığının, bu zaman zarfında koğuşta yer yokluğu ya da başka bir gerekçe
ile uyumak veya dinlenmek için kendi isteği dışında yerde yatmak, dinlenmek zorunda kalıp
kalmadığının, kaldı ise bunun süresinin ve gerekçesinin,
-Söz konusu koğuşta uyumak ve dinlenmek için kullanıma tahsis edilmiş ranza sayısının
16 adet olduğu, yaklaşık 9 tutuklunun kapasite fazlalığı nedeniyle yer yataklarında yatmaA
zorunda kalmıştır. Ancak tutuklular kendi aralarında yer değişikliği yaparak yer yatağında
ve ranzada yatmışlardır. Yerde ve ranzada yatma süresi tutukluların kendi iradeleriyle
gerçekleştiğinden ne kadar süre yer yataklarında yattığının tespitinin mümkün olmadığı,


4. Kaldığı koğuşta tuvalet ve banyonun bulunup bulunmadığının, mevcut ise koğuştaki
tutuklu ve/veya hükümlüye düşen sayılarının ve kullanım süreleri;
-Odada 1 adet tuvalet, 1 adet banyo ve 2 adet lavabo bulunmaktadır. Oda mevcudunun
ortalama olarak 25 kişi olduğu, tuvalet ve banyo kullanımı yaklaşık l 'er saat, lavabo
kullanımı ise yaklaşık 2 saat kullanım sürelerinin olduğu,

5. Banyo ihtiyacı için sıcak su verilip verilmediği ile veriliyorsa kullanıma izin verilen
günler (sayı ile ifade edilecek) ile gün içinde kullanım süresi;


-Pazartesi, Perşembe ve Cumartesi Günleri 3 'er saat kişi başına 100 litre banyo
kullanımı için sıcak su verilmekte, Salı-Cuma Günleri ] 'er saat ihtiyaç için kişi başı kiş
başına 100 litre sıcak su verilmektedir. Ayrıca kişi başına her gün 180 litre içme VE
kullanma suyu verilmektedir.

6. Kıyafetini ve diğer özel eşyalarını muhafaza edebilmesi için kişisel olarak
kullanılmasına sunulan eşya dolabının olup olmadığının,
-Kurumumuzdaki odalarda da kapasitenin üzerinde hükümlü ve tutuklu kalmaktadır.
Kurumumuzun tip proje olması nedeniyle odada bulunan ranza ve dolap sayısının
değiştirilmesinin mümkün olmadığı, Silahlı Terör Örgütüne tutuklu Mehmet Hanifi
BAKİ'nin odasında 25 tutuklunun kaldığı, odanın mevcut projesinde 16 adet ranza ve 1 t
adet dolabın sabitlenerek oluşturulduğu, bu sebeple oda ve eklentilerinin fiziki yapısında
herhangi bir değişiklik yapılamadığı, ancak hükümlü/tutukluların özel eşyalarını muhafaza
etmeleri için kullanımlarına kurum kantininden satın almak kaydıyla kişi başına 1 çekmece
düşecek şekilde komidin almalarına müsaade edilmektedir. Silahlı Terör Örgütüne Üye
Olma (FETÖ/PD 1; suçundan tutuklu Mehmet Hanifi BAKİ'nin kaldığı oda da 16 adet eşya
dolabının bulunduğu, kişinin bu dolapları kullanıp kullanmadığının tespitinin mümkün
olmadığı, yukarıda da izah edildiği gibi tutuklunun eşya dolabının herhangi birinden
faydalanmamış ise özel eşyalarını muhafaza etmesi için kantinden komidin satın almasına
müsaade verilmiştir.

7. Kaldığı koğuşta uyumak dışında faaliyette bulunabileceği ortak veya kişisel kullanım
alanlarının bulunup bulunmadığının, bulunmakta ise mahiyetinin ve büyüklüğü;
-Silahlı Terör Örgütüne Üye Olma (FETÖ/PD}; suçundan tutuklu Mehmet Hanifi
BAKİ'nin kaldığı oda da ve kurumumuzdaki diğer odalarda hükümlü/tutukluların
kullanımına sunulmuş Ortak yaşam alanı 32,4 m2 (muifak) bulunmaktadır.

8. Kaldığı koğuşun açık havalandırma bölümünün olup olmadığının, mevcut ise
kullanım sıklığının ve süresinin ayrıca bu bölümün koğuştan bağımsız ise büyüklüğünün
(metre kare birimi ile ifade edilecek);
-Silahlı Terör Örgütüne Üye Olma (FETÖIPD}; suçundan tutuklu Mehmet Hanifi
BAKİ'nin kaldığı oda da ve kurumumuzdaki diğer odalarda hükümlü/tutukluların
kullanımına sunulmuş havanın aydınlanmasından, havanın kararmasına kadar kullanımına
sunulmuş olan 33, 75 m2 bahçe bulunmaktadır .
... Kurumumuzun fiziki kapasitesinin ilk açıldığından yaklaşık 700 hükümlü/tutuklu
barındırılmasına göre planlandığı, ancak daha sonra ülke genelinde hükümlü/tutuklu
sayısının artması nedeniyle bu kapasite 800'e çıkarıldı, ülkemizde yaşanan kalkışma darbe
girişimi sonrasında bu kapasite 1034 hükümlü/tutuklu barındırılmak üzere ranza ve dolap
sayısı artırıldığı, fakat ülkemizde yaşanan darbe girişiminden dolayı tutuklama sayısının
artması, bu tutuklunun da bu suçlamadan dolayı tutuklandığı, aynı tarihlerde de
kurumumuzun mevcudu (29/07/2017 tarihinde) 1446 hükümlü/tutuklu sayısına ulaştığı,
09/10/2017 tarihinde ise kurumumuzda 1221 hükümlü/tutuklu bulunduğu,
hükümlü/tutuklular suç gruplarına ayrılarak odalar planlandığı, bu sebep/ede farklı suç
gruplarına ait hükümlü/tutukluların bir arada barındırılmasının mümkün olmadığı, yen,
açılan Ceza İnfaz Kurumlarınada toplu sevkler planlandığı, yapılan sevkler sonucunda da
mevcut hükümlü/tutuklu sayısının 1200 civarlarına düşürüldüğü, hali hazırda da 1055
hükümlü/tutuklu bulunduğu, A-38 odasınında 16 kişilik oda olmasına rağmen 13 tutuklunun

bulunduğu, bu sebeplerden ötürü o tarihler arasında oda mevcutlarının kapasitesinin
üzerinde hükümlü/tutuklu bulunmaktadır.
Bilgi ve gereği arz olunur. "


KARARIN TAM METNİ
http://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2 ... 0727-4.pdf

www.kararara.com


  • POPULER KONULAR

Dön Bireysel Başvuru Kararları